TÜBİTAK ARDEB PROGRAMLARI İLE İLGİLİ SIKÇA SORULAN SORULAR

1 TÜBİTAK Çağrı Merkezi’nin telefonu nedir? TÜBİTAK Çağrı Merkezi 4446690 her konuda destek olmaktadır. Santrale hangi program (ARDEB, TEYDEB vb.) ile ilgili bilgi almak istediğinizi söylediğiniz takdirde sizi ilgili TÜBİTAK uzmanlarına aktarmaktadırlar. TÜBİTAK Başkanlık Tunus Caddesi No:80, 06100 Kavaklıdere Ankara Tel: 0312 468 53 00
2 ARDEB Projesi sırasında uzun süreli yurt dışında bulunulabilir mi? Engel var mı? Uzun süreli yurt dışı seyahatleri için ARDEB projesinin türü ne olursa olsun en fazla 6 aya kadar izin verilebiliyor. Ancak, bu da ilgili proje yürütücüsünün ilgili destek grubundan (MAG, SOBAG vb.) alacağı görüş, bu grubun insiyatifi ve proje yürütücüsünün geçerli mazeret bildirmesi koşulu ile. En kötü ihtimalle, proje yürütücüsü görevini ilgili destek grubundan (MAG, SOBAG vb.) alacağı görüş ile başka bir proje yürütücüsüne devredebilir.
3 ARDEB Projesi sırasında kısa süreli yurt dışı seyahatleri (2-3 haftalık gibi) için de TÜBİTAK’tan izin alınmalı mı? Kısa süreli yurt dışı seyahatleri (2-3 haftalık gibi) için destek grubuna (MAG, SOBAG vb.) bildirim yapmaya gerek yok. Kısa sürenin herhangi bir tanımı da TÜBİTAK için yoktur.
4 Hukuk Projeleri hangi destek grubuna sunulmaktadır? Hukuk projeleri SOBAG'a sunuluyor. Ancak, verilerin gizliliği sebebiyle Hukuk alanında daha önce proje almış kişilerin isimleri, projeleri veya projelere ilişkin kopyaların paylaşımı söz konusu değil.
5 ETA'dan aldığımız kurumsal uluslararası danışmanlık hizmetine veya herhangi bir hizmet alımına yönelik Kadir Has’ın yararlanabileceği bir TÜBİTAK teşviği var mıdır? ARDEB 1000: Ünv'lerin Ar-Ge potansiyelinin arttırılmasına yönelik destek programı kapsamında 2014 ve 2015 yılında toplam 2 defa çağrıya çıkılmış, ancak verim alınamadığı için program kapatılmış ve tekrar açılması düşünülmüyor. Bu program haricinde de bu tür hizmet alımlarına yönelik herhangi bir destek programı şu an bulunmamaktadır.
6 MSCA, ERC ve H2020 kapsamında eğitim/hizmet alımına yönelik TÜBİTAK teşviği bulunmakta mıdır? MSCA IF Ön Değerlendirme Desteği kapsamında bireysel olarak araştırmacılarımızın projelerinin ön değerlendirilme hizmeti ile  ERC Baş Araştırmacı Geliştirme Programı kapsamında baş araştırmacı adaylarının projelerini iyileştirmek için alacakları eğitim veya ön değerlendirme hizmetleri desteklerimiz kapsamında yer almaktadır. Bu iki programdan farklı olarak çok ortaklı projelerde Koordinatör görevini üstlenmek isteyen koordinatör adayları için oluşturulmuş daha kapsamlı bir destek programımız mevcut. Bu destek programında da koordinatör ve ekibi (alınacak hizmete göre değişmekle birlikte) desteklerden faydalanabilmektedir. Bu programlarla ilgili detaylı bilgiye https://ufuk2020.org.tr/tr/destek-ve-oduller linkinden ulaşabilirsiniz.
7 ARDEB/TEYDEB Projesi başarısız olursa TÜBİTAK yaptırımı nedir? ARDEB Projesi zamanında bitmez ise, uzatma alınabiliyor. Proje yürütücüsü yurt dışına giderse, proje yürütücüsü değiştirme şansı var. Bunlar için TÜBİTAK uzmanları ile (proje için TÜBİTAK’tan kiminle iletişimde ise) iletişime geçilmeli (Proje Takip Sistemi vasıtası ile). Ona rağmen başarısız olursa, o zamana kadar proje yürütücüsüne/kuruma ödenen tüm paralar faiziyle geri alınıyor.
8 TÜBİTAK Araştırma ve Yayın Etiği Kurulu (AYEK) kararları ne için alınıyor? Eğer proje yürütücüsü aynı projeyi hem BAP’ hem TÜBİTAK’a sundu ise, ya da projesinde TÜBİTAK logosu kullanmadı ise, yani etik kuralları ihlal ettiyse, proje yürütücüsü TÜBİTAK Araştırma ve Yayın Etiği Kurulu (AYEK) kararları ve Yönetmeliği gereği 5 sene TÜBİTAK projelerinden yararlanamıyor.
9 ARDEB/TEYDEB Projesinin kurumdan kuruma taşınma prosedürü nasıldır? Evet taşınabilir. Eğer kurumun izin veriyorsa, TÜBİTAK uzmanları ile (proje için TÜBİTAK’tan kiminle iletişimde ise) iletişime geçilmeli. Onlar prosedür konusunda yardımcı oluyor.
10 ARDEB Projelerinin desteklenmesi için 20/25 üzerinden min kaç puan alınmalıdır? 1003 hariç diğer ARDEB projelerinde eğer özgün değer şartı (5 üzerinden min 3) sağlandı ise, min 14 almak destek almak için yeterli. 1003’ler biraz daha farklı. Çağrı metni ile uyum vs önemli. O çağrı kapsamında hiç destek verilmeyedebilir.
11 ARDEB 1005 projelerinin 1001 projelerinden farkı nedir? 1005 projelerinde özgün değer aranmıyor. Yenilikçi yöne bakılıyor. Yerli ve milli olmalı. Yerli iphone yapabilirsin mesela. Ulusal Kazanım önemli (dışa bağımlılığın azalması, ekonomiye katma değer yaratılması, rekabet gücünün artması vb.). Fikir/ürünün ticarileşebilirliği önemli. 1005 projesi yakında ARDEB’ten TEYDEB’e geçecekmiş. Tarih henüz belli değil.
12 Hangi hallerde Etik kurul/yasal/özel izin belgesi almak gerekli? Eğer, projende anket, mülakat, insanlar üzerinde ilaç/deneysel çalışmalar, hayvanlar üzerinde deneyler vb. yoksa etik kurul onay belgesi almaya gerek yok. Eğer yine projenizde kamu ve/veya özel kurum/kuruluşlardan veri toplama işi olmayacaksa, bu kurumlardan yasal/özel izin belgesi almaya gerek yok. Kamu kurumu verileri için yasal izin belgesi, özel kuruluş verileri için özel izin belgesi alınmalıdır. Belge, proje yürütücüsü adına düzenlenmelidir. Yazının TÜBİTAK sayfasında formatı var. Eğer hayvanlar üzerinde deneyler proje başvurusu yapan kurumda yapılacaksa, Hayvan Deneyleri Yerel Etik Kurulu kurumun kendi bünyesinde kurulmak zorundadır.
13 Proje yazım dili TR/EN olabilir mi? Yazım dili pure TR olmalı. Aralarda İngilizce kelimeler istenmiyor. Yabancı uyruklu hocalar projeyi İngilizce yazabilir. Template olarak TR formatı kullanmalılar. Panellerde hakemler İngilizce projelere pek sıcak yaklaşmıyor ama projenin İngilizce yazılması için bir engel yok.
14 TÜBİTAK Projelerine nereden ulaşabiliriz? http://cabim.ulakbim.gov.tr/tr-dizin/ adresinden TÜBİTAK'ın fonladığı projelere ve hatta bu projelerin sonuç raporlarına erişebilirsiniz. Web sitesi güncel olup projeler sonlandırıldıkça TÜBİTAK tarafından sisteme yüklenmektedir. Yukarıdaki linke tıkladığınızda sağ tarafta TR Dizin Arama'yı seçerseniz, açılan yeni pencerede ilgili veri tabanını seçerek konu başlıklarına göre arama yapabilirsiniz.
15 Yaygın Etki kısmını ulusal strateji belgeleri ile destekleyebilir miyiz? Yaygın Etki kısmını eğer varsa strateji belgeleri ile “Ulusal Önceliklere Uygunluk” başlığı altında destekleyebiliriz, şık olur. Örneğin TÜBİTAK Vizyon 2023 belgesi vb.
16 ARDEB Projelerinde Fikri Haklar TÜBİTAK’a mı ait? Proje yöneticisi fikri haklarla ilgili “fikri ürün bildirim formu” doldurarak TÜBİTAK’tan proje sırasında veya proje sonunda fikri hakları kendisine talep edebilir.
17 4. Başka bir üniversite ile yazılan projelerde eş yürütücülük diye bir kavram var mı? Eş yürütücülük yok ise ve örneğin bizim hocamız araştırmacı ise kurum payından kısmen de olsa KHAS yararlanabiliyor mu? Eş yürütücülük diye bir kavram yok. 1003’lerde Proje yöneticisi ve her bir alt projenin proje yürütücüsü var ve kurum hissesi kurumlar arasında dağıtılmaktadır. Diğer ARDEB projelerinde sadece proje yürütücüsü tanımlı, diğer kişiler araştırmacı, danışman veya bursiyer olabiliyor, kurum hissesi de sadece proje yürütücüsü olan kuruma veriliyor.
18 Proje Yürütücüsü olarak aynı veya farklı dönemlerde kaç projeye başvurulabilir? Aynı proje önerisi ile aynı dönemde birden fazla programa başvuru yapılmaması (Birden fazla başvuru yapıldığı takdirde ilk başvuru dikkate alınır, diğer proje başvurusu değerlendirmeye alınmayarak iade edilir). Aynı anda proje yürütücüsü olarak iki 1005’e başvuramazsın. Birini bir dönem, diğerini diğer dönem sunmalısın. (Yakında bu uygulama kalkacakmış) Aynı dönemde farklı proje fikirleri ile proje yürütücüsü olarak 1001 ve 1005 projesine başvurulabilir. Projelerde çalışanların max. 6 puanı olabilir. Proje yürütücülüğü 2 puan, araştırmacılık 1 puan. · 3 yürütücü · 2 yürütücü + 2 araştırmacı · 1 yürütücü + 4 araştırmacı · 6 araştırmacı  (+1 Yürütücülük) (H2020’de eşik değeri geçerse)
19 1002 ve 3001 projelerinde kaç dış danışman atanıyor? 1002 ve 3001 projelerinde panel yerine dış danışman görüşü alınıyor. Her iki projenin de bütçesi ne olursa olsun, ki zaten toplam bütçeler 30.000 TL ve 60.000 TL, sistem üzerinden 3 dış danışman seçiliyor, dış danışmanlar birbirini hiç bilmiyor ve birbirlerinden bağımsız olarak görüşlerini ve değerlendirmelerini sisteme yüklüyorlar.
20 Hangi ARDEB projelerinde kurum hissesi var? 1001 (kurum hissesi var) 1002 (kurum hissesi yok) 1003 (kurum hissesi var ve alt projeler bazında kurumlara paylaştırılır) 1005 (kurum hissesi var) (std %10, kurum performansına göre %50’ye kadar çıkabilir.) 1007 (kurum hissesi var) 3001 (kurum hissesi var) 3501 (kurum hissesi var) 1505 (kurum hissesi yok)
21 Hangi ARDEB Projelerinde PTİ ödemesi var? 1001 (PTİ ödemesi var) 1002 (PTİ ödemesi yok) 1003 (PTİ ödemesi var) 1005 (Proje sonunda ödenir, koşula bağlı) (koşullu ödeme) 1007 (PTİ ödemesi var) 3001 (PTİ koşullu ödeme) 3501 (PTİ ödemesi var)
22 ARDEB Projelerinde sayı ve bütçe olarak bursiyer sınırlaması var mıdır? Bursiyer sayısı ve bütçesi için sınırlama yok ama bütçe kalemlerinin dengeli dağılımı önemli.
23 Kimler proje yürütücüsü olamaz? Rektör, Rektör Yardımcısı, Başhekim, Başhekim Yardımcısı, Hastane Yöneticisi, Genel Müdür, Genel Müdür Yardımcısı; başvuru sırasında görevlerinin devam etmesi durumunda proje yürütücüsü olarak görev alamaz. TÜBİTAK’ta görevli olan Grup Yürütme Komitesi ve Danışma Kurulu üyeleri ise; başvuru sırasında görevlerinin devam etmesi durumunda, proje yürütücüsü veya danışman olarak görev alamaz, ancak en fazla 2 (*) projede araştırmacı olarak görev alabilirler. (*) Uluslararası projeler ve 1000 projeleri belirtilen kotaya dahil değildir.
24 TÜBİTAK ARDEB Panelleri nasıl işlemektedir? ARDEB Panellerinde 5 panelist, TÜBİTAK Yöneticisi ve Moderatör yer almaktadır. 2 tane sabah oturumunda, 2 tane öğleden sonra oturumunda olmak üzere bir seferde 4 proje değerlendirilmektedir. İlk önce nelere dikkat edileceğine dair sunum yapılmaktadır. Sonra bir kişi projeyi sunmaktadır. Panelistlerin yorumları söylenmektedir.Tartışma kısmında proje panelistler tarafından tartışılmaktadır. Panelistler panele gelirken projeye bir puan vermiş olarak gelseler de panelde projeyi tartışmalar sonucu tekrar puanlamaktadır. Daha sonra, kapalı oylama yapılır. Eğer proje eşik değerinde kalırsa, geçsin/kalsın yorumu için Moderatörün fikri alınır. Moderatör, paneli yöneten kişidir. Projenin geçmesi için Özgün değer ≥3 olmalı (5 üzerinden) ve proje toplam puan eşik değeri geçmelidir.
25 TÜBİTAK Merkez/Enstitülerinde çalışan kişilerin yürütücü/araştırmacı/danışman olarak proje ekibinde yer alabilir mi?

ARDEB 1002, 1005, 3001 ve 3501 projelerinde TÜBİTAK Merkez/Enstitülerinde çalışan kişiler yürütücü/araştırmacı/danışman olarak proje ekibinde yer almamalıdır.

ARDEB 1001 projesinde Proje ekibinde TÜBİTAK Merkez/Enstitülerinde çalışan kişilerin yürütücü/araştırmacı/danışman olarak bulunması halinde, TÜBİTAK Başkanı onay yazısının başvuruya eklenmiş olmalıdır.

ARDEB 1003 projesinde Proje ekibinde TÜBİTAK Merkez/Enstitülerinde çalışan kişilerin yürütücü/araştırmacı/danışman olarak bulunması halinde, TÜBİTAK Başkanı onay yazısının başvuruya eklenmiş olması, projenin orta veya büyük ölçekli olması, küçük ölçekli olmaması gereklidir.
26 Bir proje Özgün Değer sebebiyle red alırsa (Özgün Değer≥3 değil ise) en fazla kaç defa tekrar sunulabilir? Bir proje Özgün Değer sebebiyle 2 defa red alırsa (Özgün Değer≥3 değil ise) Özel Red sebebiyle tekrar sunulamaz. Sunulsa bile iade edilir.
27 Proje önerisi en fazla kaç defa iade edilebilir? Bir proje 2 defa Özgün Değer sebebiyle red yemediği sürece (5 üzerinden min. 3 puan aldığı sürece), yani Özgün değer kriterini geçip eşik değeri geçemediği için desteklenmediyse, ne kadar iade edilirse edilsin, zaman kısıtı olmaksızın tekrar sunulabilir.
28 Red alan projemi tekrar sunarken Proje Önerisi Değişiklik Bildirim Formu ile birlikte proje önerisinin ilk versiyonunu da sisteme yüklemeli miyim? Hayır gerek yok. Çünkü sistemde proje önerisinin ilk versiyonu bulunmaktadır. Panelist istediği takdirde ilk öneriye ulaşabilir.
29 Panel raporumda kaç puan aldığımı görebilecek miyim? Panel raporunda sayısal puan yazmamaktadır. Onun yerine Harf notu yazmaktadır. A ve B alan projeler desteklenmektedir. C puanı alan proje sınırdan kalmış demektir.
30 Projemin Özgün Değer yüzünden red aldığını, gelen panel raporundan nasıl anlayacağım? Eğer proje Özgün değer yüzünden red aldıysa, hakemler diğer kriterler için genellikle yorum yazmamaktadır.
31 Proje personelini isim-soyisim olarak Başvuru formunda yazacak bölüm göremedim. Ne yapmalıyım? Proje personel listesi başvuru formu sisteme yüklenirken on-line olarak projeye verecekleri katkı yüzdeleri ile birlikte yazılmaktadır.
32 Aynı proje önerisi ile daha önce başvuruda bulunmuştum, fakat sadece projemde görev alan araştırmacılardan birinin ARBİS kaydının olmaması nedeniyle projem değerlendirmeye alınamamıştı. Bu durumda yeni dönemde başvurumu yaparken "Proje Değişiklik Bildirim Formu"nu dolduracak mıyım? Şekilsel yönden eksikliği nedeni ile iade edilen projeler (eksik belge vb. sebeplerle panele girmemiş projeler) için "Proje Değişiklik Bildirim Formu" nda projenin bir önceki başvuruda iade edilme sebebini yazmanız yeterlidir. Eğer projeniz bilimsel değerlendirmeye alınmış, Panel’de reddedilmiş ve Panel Raporu ile size red gerekçesi bildirilmiş ise, öneriler doğrultusunda düzeltip yeniden gönderdiğiniz proje önerisi için bu formu doldurmanız gerekir. Panel tarafından önerilen değişikliklerin neler olduğunun belirtilmesi ve gerçekleştirilen değişikliklerin formda sayfa ve satır belirtilerek yazılması beklenmektedir. “Talep edilen değişiklikler yapılmıştır”  şeklinde kısa ifadeler uygun değildir.
33 Proje önerim için birden fazla proforma fatura eklemek istiyorum, ancak elektronik başvuru sisteminde "Ek Dosyalar" adımında sadece bir dosya eklememe izin veriyor. Ne yapmam gerekir? Şayet birden fazla proforma fatura dosyanız varsa bütün proforma faturaları tek bir dosyada toplamanız gerekmektedir. Örneğin faturalarınız resim dosyası formatında ise her bir proforma faturayı kopyalayıp bir MS Word dosyasının boş bir sayfasına yapıştırabilirsiniz. Proforma faturanız resim dosyası formatında değilse, ama bilgisayar ekranında görebiliyorsanız, "Print Screen" tuşuyla proforma faturanızın görüntüsünü kopyalayıp MS Word dosyasına yapıştırabilirsiniz.
34 Sadece Kadir Has Üniversitesi’ndeki öğrencileri mi ARDEB projelerine Bursiyer olarak yazabiliyoruz? ARDEB projelerinde Türkiye’deki herhangi bir üniversiteden projenize bursiyer yazabilirsiniz.